ತುಳಸಿ ವಿವಾಹವು ಹಿಂದು ಸಂಪ್ರದಾಯದ ಮಹತ್ವದ ಆಚರಣೆ. ಇದು ಕಾರ್ತಿಕ ಮಾಸದ ಶುಕ್ಲ ಏಕಾದಶಿ (ಪ್ರಬೋಧಿನಿ ಏಕಾದಶಿ) ಅಥವಾ ದ್ವಾದಶಿಯಂದು ನಡೆಯುತ್ತದೆ. ಈ ದಿನ ತುಳಸಿ ದೇವಿಯನ್ನು ಶ್ರೀ ಮಹಾವಿಷ್ಣುವಿನ ರೂಪವಾದ ಶಾಲಿಗ್ರಾಮನೊಂದಿಗೆ ವೈದಿಕ ಕ್ರಮದಲ್ಲಿ ವಿವಾಹ ಮಾಡಲಾಗುತ್ತದೆ.

---

ತುಳಸಿ ವಿವಾಹದ ಮಹತ್ವ

ತುಳಸಿ ದೇವಿ ಮಹಾಲಕ್ಷ್ಮಿಯ ಅವತಾರ ಎಂದು ನಂಬಲಾಗಿದೆ. ವಿಷ್ಣುನಿಗೆ ತುಳಸಿ ಅತ್ಯಂತ ಪ್ರಿಯ. ತುಳಸಿ ವಿವಾಹವನ್ನು ನೆರವೇರಿಸಿದರೆ:

• ದಾಂಪತ್ಯ ಸುಖ

• ಕುಟುಂಬ ಶಾಂತಿ

• ಐಶ್ವರ್ಯ

• ಪುಣ್ಯಫಲ

ಲಭಿಸುತ್ತದೆ ಎಂಬ ನಂಬಿಕೆ ಇದೆ.

---

ಪೂಜೆಗೆ ಬೇಕಾಗುವ ಸಾಮಗ್ರಿಗಳು

• ತುಳಸಿ ಗಿಡ (ಅಲಂಕಾರ ಮಾಡಿದದ್ದು)

• ಶಾಲಿಗ್ರಾಮ/ಕೃಷ್ಣ ಮೂರ್ತಿ

• ಹಳದಿ, ಕುಂಕುಮ

• ಹೂವು, ಮಾಲೆ

• ಕಂಕಣ (ರಾಖಿ ದಾರ)

• ಅಕ್ಕಿ, ಹಣ್ಣು, ತಾಂಬೂಲ

• ದೀಪ, ಅಗರಬತ್ತಿ

• ಮಂಗಲಸೂತ್ರ (ಸಾಂಕೆತಿಕವಾಗಿ)

• ನೈವೇದ್ಯ (ಪಾಯಸ, ಸಿಹಿ ಪದಾರ್ಥ)

---

ತುಳಸಿ ವಿವಾಹ ವಿಧಾನ (ಹಂತ ಹಂತವಾಗಿ)

1️⃣ ಮಂಟಪ ಸಿದ್ಧತೆ

ಮನೆ ಮುಂದೆ ಅಥವಾ ತುಳಸಿ ಕಟ್ಟೆಯ ಬಳಿ ರಂಗೋಲಿ ಹಾಕಿ ಮಂಟಪ ಸಿದ್ಧಪಡಿಸಬೇಕು. ತುಳಸಿ ಗಿಡವನ್ನು ವಧುವಿನಂತೆ ಅಲಂಕರಿಸಬೇಕು.

2️⃣ ವರನ ಸಿದ್ಧತೆ

ಶಾಲಿಗ್ರಾಮ ಅಥವಾ ಶ್ರೀಕೃಷ್ಣ ಮೂರ್ತಿಯನ್ನು ವರನಂತೆ ಅಲಂಕರಿಸಿ ತುಳಸಿಯ ಪಕ್ಕದಲ್ಲಿ ಪ್ರತಿಷ್ಠಾಪಿಸಬೇಕು.

3️⃣ ಸಂಕಲ್ಪ

ಕುಟುಂಬದವರು ಕೈಯಲ್ಲಿ ಅಕ್ಷತೆ ಹಿಡಿದು ವಿವಾಹ ಸಂಕಲ್ಪ ಮಾಡಬೇಕು.

4️⃣ ಕಂಠಬಂಧನ (ಮಂಗಳಸೂತ್ರ ಧಾರಣೆ)

ತುಳಸಿ ಗಿಡಕ್ಕೆ ಮಂಗಳಸೂತ್ರವನ್ನು ಕಟ್ಟಿ, ಶಾಲಿಗ್ರಾಮನೊಂದಿಗೆ ವಿವಾಹ ನೆರವೇರಿಸಿದಂತೆ ಆಚರಿಸಬೇಕು.

5️⃣ ಆರತಿ ಮತ್ತು ಮಂತ್ರೋಚ್ಚಾರಣೆ

ವಿಷ್ಣು ಸಹಸ್ರನಾಮ, ತುಳಸಿ ಅಷ್ಟೋತ್ತರ ಪಠಣೆ ಮಾಡಿ ಆರತಿ ಮಾಡಬೇಕು.

6️⃣ ಪ್ರಸಾದ ವಿತರಣೆ

ನೈವೇದ್ಯ ಅರ್ಪಿಸಿ ನಂತರ ಪ್ರಸಾದವನ್ನು ಎಲ್ಲರಿಗೂ ಹಂಚಬೇಕು.

---

ಪೌರಾಣಿಕ ಕಥೆ (ಸಂಕ್ಷಿಪ್ತವಾಗಿ)

ಪುರಾಣಗಳ ಪ್ರಕಾರ, ತುಳಸಿ ದೇವಿ ವೃಂದಾ ಎಂಬ ಹೆಸರಿನ ಧರ್ಮಪತ್ನಿ. ಅವಳ ಪತಿ ಜಲಂಧರ ಅಸುರನು. ಅವನ ಅಧರ್ಮ ನಾಶಕ್ಕಾಗಿ ವಿಷ್ಣುನು ಮಾಯೆಯಿಂದ ಅವಳ ಪತಿರೂಪ ತಾಳಿದನು. ನಂತರ ಸತ್ಯ ತಿಳಿದು ದುಃಖಗೊಂಡ ವೃಂದಾ ಶಾಪಕೊಟ್ಟಳು. ಆ ಶಾಪದ ಪರಿಣಾಮವಾಗಿ ವಿಷ್ಣು ಶಾಲಿಗ್ರಾಮ ರೂಪ ತಾಳಿದನು ಮತ್ತು ವೃಂದಾ ತುಳಸಿ ಗಿಡವಾಗಿ ಜನ್ಮ ತಾಳಿದಳು. ನಂತರ ವಿಷ್ಣು ತುಳಸಿಯನ್ನು ವಿವಾಹ ಮಾಡಿದರು ಎಂದು ಪುರಾಣಗಳಲ್ಲಿ ಉಲ್ಲೇಖವಿದೆ.

---

ಫಲಶ್ರುತಿ

ತುಳಸಿ ವಿವಾಹವನ್ನು ಭಕ್ತಿಯಿಂದ ಆಚರಿಸಿದರೆ:

• ವಿವಾಹ ಯೋಗ ದೊರೆಯುವುದು

• ಕುಟುಂಬದಲ್ಲಿ ಐಕ್ಯತೆ ಹೆಚ್ಚುವುದು

• ಪಾಪಕ್ಷಯ

• ಶ್ರೀಹರಿ ಕೃಪೆ

ಲಭಿಸುತ್ತದೆ ಎಂದು ನಂಬಿಕೆ ಇದೆ.